مسابقه دین و اندیشه خانه قرآن باشگاه کاربران جامعه ورزشی خانواده خوشبخت دنیای کودکان آشپزی و تغذیه موبایل دانش و تکنولوژی مجله سلامت سیاست گردشگری
دنیای عکس و عکاسی اقتصاد زنان ادبیات هــنر سینما و تلویزیون بزرگان و مشاهیر مهدویت سرگرمی دانلود نرم افزار مرکز کتاب پایگاه ها جستجو روابط عمومی مقالات
   
صفحه اصلی وب سایت فید مطالب وب سایت عضویت رایگان در وب سایت جستجو در وب سایت سوالات رایج نقشه وب سایت درباره ما تماس با ما  
حتما ببنید
اتوبیوگرافی چیست؟
نگاهی کوتاه به زندگی و آثار الكساندر دوما
چند حکایت شیرین از عبید زاکانی
نقد ادبي و انواع آن
دیدگاه مولوی درباره زندگی، عشق، مرگ
برندگان نوبل ادبیات چه کسانی بوده اند؟
انواع افسانه های فارسی
آموزه هایی از اشعار حافظ برای انسان امروز (1)
دقت کردید ؟؟
http://news.tebyan-zn.ir/
/News-Article/Help/help_for_using_tebyan/2010/12/27/16865.html
/News-Article/News_agency/public_relation_tebyan/2012/1/11/48585.html
/Directory/Free-Web-Submission.html
/archive/photography/0/10/default.html
/archive/Religion_Thoughts/the_infallibles_family/god_messengers/Muhammad_prophet/0/10/default.html
/photo-gallery/archive/17/135/276/0/30/default.html
/ItMatchOnline.html
جدیدترین مطالب این بخش

بَحرهاى عَروضى
از تركيب اركان گوناگون، بَحرهاى عروضى پديد مى آيند. مثلا هرگاه چهار فاعِلاتُن در يك مصراع جمع شوند،...

شعر آیینی و انواع آن (2)
فضای موجود در مضامین و محتوای شعر آیینی نیز از آغاز تا دوره ی معاصر، سیر بالنده ای را طی کرد و این ...

ارسال مطالب به دوستان
send to freinds ارسال مطلب برای استفاده سایر دوستان

عنوان مطلب : نگاهی بر شعر آييني (2)
 
 برای ارسال این مطلب به دوستتان لطفا منو های زبر را بدقت تکمیل و دکمه ارسال را کلیک نمایید

 
 
 
 
  
دریافت رایگان (کلیک کنید)
ارسال دعوتنامه (کلیک کنید)
بازدید ها :   705   بازدید   
تاریخ درج مطلب  26/1/1393
تغییر اندازه متن:  افزایش اندازه فونت متن    کاهش اندازه فونت متن
  چاپ این مطلب  

نگاهی بر شعر آييني (2)

نگاهی بر شعر آييني (2) واحد شعر و ادب تبیان زنجان-

 

منوجهري دامغاني (متوفاي 432 هـ . ق) كه در شمار بزرگ ترين چكامه سرايان فارسي زبان است، با بهره گيري هنگام از صنعت «ايهام» به قدر و منزلت شامخ علوي و «غدير» اشاره اي دارد:

كس را خداي ، بي هنري مرتبت نداد

بيهوده هيچ سيل نيايد سوي غدير

باشد همو بزرگ ، چنو روز او بزرگ

باشد شقي : حقير و چنو روز او : حقير

و هم او در چكامه ديگري از علي (ع) به عنوان «مرد غدير خم» ياد كرده است:

آهني در كف ، چون «مرد غدير خم»

به كت ف باز فكنده سر هر دو كم ...

از خواجه عبدالله انصاري (متوفاي 481 هـ. ق) عارف بزرگ و مطرح سده پنجم ، چند رباعي بر جاي مانده كه رايحه توحيدي و ولايي دارند. در اين رباعي از وجود نازنين مولا علي (ع) به عنوان «ولي» ياد مي كند و بر اين باور است كه جانشيني بلافصل آن حضرت بر اساس نصّ جلّي (وحي منزل) مبتني است :

«رباعي»

اي خوانده تو را خدا : «ولي» ادركني

بر تو زنبي، «نصّ جلّي» ادركني

دستم تهي و لطف تو بي پايان است

يا حضرت مرتضي علي ! ادركني

حكيم ناصر خسرو قبادياني (متوفاي 481 هـ . ق) كه اعتقادي ژرف به ولايت امير مومنان علي (ع) دارد در جاي جاي ديوانش به منقبت آن حضرت و اهل بيت نبوي پرداخته و آشكارا از رخداد شگرف «غدير» سخن به ميان آورده است :

شرف مرد، به هنگام پديد آيد از او

چون پديد آمد تشريف علي روز غدير

بر سر خلق ، مر او را چو «وصي» كرد نبي

اين : به اندوه در افتاد از و آن : به زحير ! ...

او سزايد كه «وصي» بود نبي را ، در خلق

كه برادرش بد و ، ب ن عم و داماد و وزير ...

بياويزد آن كس به غدر خداي

كه بگريز از عهد روز غدير

چه گويي به محشر اگر پر سدت

از آن عهد محكم بشر يا شبر ...

ابوالمفاخر رازي (متوفاي 511 هـ . ق) در چكامه فاخر رضوي خود از «امير غدير» ياد كرده است :

با مرصّع بسوخت ، مرغ ملمّع بدن

اشك زليخا بريخت يوسف گل پيرهن ...

كرده زخارا : خمير، همچو «امير غدير»

از كف پير فطير، پشت تنور دمن ...

حكم شنايي غزنوي (متوفاي 25 هـ .ق) شاعر بلند آوازه و عارف والاقدر سده پنجم و واويل سده ششم ، در ديوان اشعار و نيز منظومه عرفاني حديقه الحقيقه خود، بارها به دفاع از حريم اميرمومنان علي (ع) برخاسته و با براهين عقلي و نقلي و صايت آن حضرت را اثبات كرده است - براي نمونه :

نامش ، از نام يا مشتق بود

هر كجا رفت، همرهش حق بود

مر نبي را ، وصّي و هم داماد

جان پيغمبر از جمالش شاد

آل ياسين ، شرف به او ديده

ايزد او را به علم، بگزيده

نايب مصطفي به روز غدير

كرده در شرع مر و را به امير

بهر او گفته مصطفي به ا لاه

كاي خداوند : «وال من والاه»

هر كه تن دشمن است و يزدان دوست

داند «اّلراسخون في العلم» اوست

دل او : عالم معاني بودلفظ او : آب زندگاني بود

تنگ از آن شد بر او جهان سترگ

كه جهان ، تنگ بود و مرد ، بزرگ

شهاب الدين اديب صابر ترمذي (متوفاي 546 هـ . ق) از مواليان اهل بيت عليهم السلام بوده و از اين كه به خاظر شرايط ناگوار حاكم بر جامعه گاهي ناگزير از تقّيه مي شده ، خاطري ملول و مكدّر دارد :

... از آن كه معتقد مرتضي و فاطمه ام

كه زين حصول درج باشد و خلاص درك

ز روزگار به دردم ، زدوستان محروم

چو مرتضي زامامت، چو فاطمه زفدك

ز صد هزار محمد كه در جهان آيد

يكي به منزلت و جاه، مصطفي نشود.

اگر كه عرصه عالم پر از علي گردد

يكي به عمل و شجاعت چو مرتضي نشود

جلال الدين محمد مولوي بلخي (متوفاي 670 هـ . ق) در مثنوي كبير و ماندگار خود بارها به محضر آن حضرت عرض ادب كرده و او را «حسن القضا» معرفي مي كند :

... زين سبب پيغمبر با اجتهاد نام خود، و آن علي ، مولا نهاد

گفت : هر كس را منم مولا و دوست ابن عّم من علي ، مولاي اوست

كيست مولا؟ آن كه آزادت كند بند رقّيب زپايت وا كند ...

از علي آ«وز، اخلاص عمل

شير حق را دان مّنزه از دغل

در غزا، بر پهلواني دست يافت

زود شمشيري بر آورد و شتافت

او خدو انداخت بر روي علي

افتخار هر نبّي و هر ولي

آن خدو زدبر رخي كه روي ماه

سجده آرد پيش او در سجده گاه ...

در شجاعت ، شير ربّاني ستي

در مروّت ، خود ندانم كيستي؟

اي علي كه جمله عقل و ديده اي

شمه اي واگو از آنچه ديده اي ...

راز بگشا اي علي مرتضي

اي پس از سوءالقضا ، حسن القضا

چون تو با بي آن مدينه ي علم را

چون شعاعي، آفتاب حلم را

بازباش از باب رحمت تا ابد

بارگاه «ماله كفواً احد»

شيخ مصلح الدين سعدي شيرازي (متوفاي 690 هـ .ق) پس از سول خدا (ص) ، امامت و خلافت را حق علي (ع)

مي داند :

علي كو را خدا بي شك ولي خواند

به امر حق، ولي كردش پيمبر ...

گهي بر دوش احمد بود پايش

گهي بر تاركش از علم افسر ...

به آن روزي كه وحي آمد نبي را

كه از پالان اشتر ساخت منبر

كه : بعد از مصطفي در كل عالم

نبد فاضل تر و بهتر زحيدر

پس از احمد، امام حق علي دان

كه بود او نفس معصوم مطهّر

مسلّم شد «سلوني» گفتن او

كه علم مصطفي را بود او، در ...

اين سيري بود كوتاه و گذرا در «غديريه ها» و «غدير واره ها»يي كه از سده چهارم تا پاين سده هفتم در پيشينه مكتوب شعر كهن آييني در زبان فارسي آمده ، كه ناچاريم به خاطر حوصله تنگ از ادامه بحث باز مانيم.

- از اين فرصتي كه در اختيار ما ، گذاشتيد و به صورت كاملاً پژوهشي هر چند محدود جريان رخداد غدير را در بستر شعر فارسي به تصوير كشيديد، ممنون و سپاسگزاريم.

منبع:راسخون


 

گردآوری :گروه ادبیات تبیان زنجان 
http://www.tebyan-zn.ir/persian_literature.html

توجه : این مقاله توسط سیستم نرم افزاری واحد های وب سایت گردآوری شده است و تبیان زنجان ادعای مالکیت این محتوا را نداشته و صرفاً جهت ارتقای سواد عمومی منتشر گردیده است .تبیان زنجان یک وب سایت عمومی اطلاع رسانی میباشد. در صورتی که تولید کننده اصلی این محتوا میباشید و مایل نیستید در وب سایت تبیان زنجان این مطلب در دسترس عموم قرار گیرد لطفا از لینک ' ارسال گزارش ' زیر نسبت به ارسال درخواست خود اقدام فرمایید .
ارسال گزارش
آرشیو های مرتبط : شعر آييني , ادبیات ,
  

12345
 
0 نفر به اين مطلب راي داده اند
میزان متوسط :0.0 از 5

اين مطلب تا چه ميزان مورد قبول شما واقع شد ؟
 نام و نام خانوادگی : 
آدرس Email :             
کد درون تصویر را وارد نمایید                       
 
 12345 
ضعيفعــالی
ضمن تشکر از توجه شما به این مطلب , نظرات سازنده شما در هر مطلب را صمیمانه ارج نهاده و آنرا به عنوان مرجعی قابل اعتماد جهت پیشرفت و ترقی اطلاع رسانی در فضای گفتمانی مناسب , می دانیم و اميد داريم بتوانيم از حسن نظر شما در راستاي افزايش سطح ارائه محتوا و خدمت رساني بهره گيريم.
نظر شما پس از بررسی توسط بخش محتوا, قابل روئیت برای عموم خواهدبود .
(توجه: تایید نظرات به معنی قبول و یا تایید محتوای آن  از سوی تبیان زنجان نمی باشد )

 
 

172465
© 2004-2009 Tebyan. The content is copyrighted to Tebyan Cultural and Information center and may not be reproduced on other websites.