مسابقه دین و اندیشه خانه قرآن باشگاه کاربران جامعه ورزشی خانواده خوشبخت دنیای کودکان آشپزی و تغذیه موبایل دانش و تکنولوژی مجله سلامت سیاست گردشگری
دنیای عکس و عکاسی اقتصاد زنان ادبیات هــنر سینما و تلویزیون بزرگان و مشاهیر مهدویت سرگرمی دانلود نرم افزار مرکز کتاب پایگاه ها جستجو روابط عمومی مقالات
   
صفحه اصلی وب سایت فید مطالب وب سایت عضویت رایگان در وب سایت جستجو در وب سایت سوالات رایج نقشه وب سایت درباره ما تماس با ما  
حتما ببنید
بیانات حضرت آیت الله خامنه ای مدظله
دقت کردید ؟؟
/archive/Religion_Thoughts/the_infallibles_family/god_messengers/Muhammad_prophet/0/10/default.html
/News-Article/Help/help_for_using_tebyan/2010/12/27/16865.html
/ItMatchOnline.html
/archive/photography/0/10/default.html
/Directory/Free-Web-Submission.html
/Voting/public_opinion/default.html
/photo-gallery/archive/17/135/276/0/30/default.html
/News-Article/News_agency/public_relation_tebyan/2012/1/11/48585.html
جدیدترین مطالب این بخش

نرم‌افزارهای سیاست
ز قرن هجدهم تاکنون، اصطلاح تئوری به معاین متفاوت توسط اندیشه‌ورزان متعدد به کار رفته است. به طور سا...

نام و نگرش جامعه‌شناسی سیاسی
علم سیاست نه تنها از نظر تاریخ، موضوع و روش، بلکه حتی از دیدگاه نام‌گذاری نیز مورد شک و تردید است. ...

ارسال مطالب به دوستان
send to freinds ارسال مطلب برای استفاده سایر دوستان

عنوان مطلب : انواع نظام‌های سیاسی و مفهوم آن‌ها
 
 برای ارسال این مطلب به دوستتان لطفا منو های زبر را بدقت تکمیل و دکمه ارسال را کلیک نمایید

 
 
 
 
  
دریافت رایگان (کلیک کنید)
ارسال دعوتنامه (کلیک کنید)
بازدید ها :   139   بازدید   
تاریخ درج مطلب  24/1/1396
تغییر اندازه متن:  افزایش اندازه فونت متن    کاهش اندازه فونت متن
  چاپ این مطلب  

انواع نظام‌های سیاسی و مفهوم آن‌ها

انواع نظام‌های سیاسی و مفهوم آن‌ها

قدرت را در مفهوم امر سیاسی می توان بر پایه ی مفاهیم متفاوتی تبیین کرد:

سلطه.

به معنی اعمال اراده ی یک فرد یا یک گروه بر فرد یا گروه دیگر است که می تواند با پذیرش ارادی یا اجباری فرد یا گروه تحت سلطه همراه باشد. پذیرش ارادی ممکن است خودآگاهانه یا ناخودآگاهانه باشد. ساختارهای قدرت عمدتاً سبب می شوند افراد در قالب دنباله روی های اجتماعی از یکدیگر یا از یک الگوی آرمانی، اطاعت کنند. این اطاعت را، چه خودآگاهانه باشد و چه ناخودآگاهانه، فرمان هایی هنجارمند، قانونی و عرفی و یا فرمان هایی نامحسوس، نامشهود و نمادین تبیین می کنند.

به هر رو، کنشگران اجتماعی به محض آن که از قالب حرکات بیولوژیک فردی و غیرارادی (نظیر تنفس، کارکرد سیستم گردش خون یا اعصاب) خارج شوند، چه در رابطه با کالبد خود و چه در رابطه با کالبد دیگری ، نیازمند نظامی هنجاردهنده هستند. این هنجاردهندگی را می توان نوعی نظم بخشی زمانی- مکانی تعریف کرد. ما حتی اگر تنها باشیم، باید در چارچوب خاصی حرکت کنیم، سخن بگوییم، رفتار کنیم، غذا بخوریم و غیره. و در برخورد با شخص دومی، باید تقریباً تمام حرکات، سخنان و رفتارهای خود حتی تا ریزترین آن ها را در درون یک چارچوب تنظیم کنیم. البته اکثر افراد این اعمال را در فرایند اجتماعی شدن می آموزند و تقریباً به صورت خودکار آن ها را انجام می دهند. اما نظام های اجتماعی نیز با روش های مختلفی چون تشویق و تنبیه، دائماً راه درست را به افراد یادآور می شوند. به محض آن که فرد مغایر با آن چه بایسته ی محیط و شرایط خاص اوست سخن بگوید یا رفتار کند با واکنش ضعیف یا شدید محیط (بسته به شدت تخطی، موقعیت او، محیط و بسیاری عوامل دیگر) روبه رو می شود. این درباره ی همه ی رفتارهای دیگر نیز صادق است.

مارسل موس در نوشته ی معروفش، فنون کالبدی، ثابت می کند که افراد انسانی حتی در کوچک ترین اعمال خود از ساختارهای تربیتی اجتماعی تبعیت می کنند. مطالعات بیولوژیک جدید نیز نشان می دهد که اطاعت از این ساختارها تا اندازه ای به سیستم های غیرارادی نیز تعمیم می یابد (تنفس، گردش خون، سیستم عصبی و غیره).

اما همان گونه که گفتیم، از مرز مشخصی از تجمع انسان ها، بیش تر ما با امری روبه روییم که هم کمّی و هم کیفی است و در نتیجه قدرت برای تنظیم نظام های اجتماعی با یکدیگر و نیز با تمام کنشگران درون آن ها به سازمان یافتگی بسیار بالایی نیاز دارد، چرا که در واقع اعمال این نظم بر عهده ی نظام قدرت است. قدرت به همین جهت همواره یک نظام پیچیده است. با این وصف، میزان و چگونگی این پیچیدگی بنابر تغییر کمّی و کیفی کنشگران، روابط، فرایندها، نهادها، ساختارها، شکل ها، محتواها، استراتژی ها، اهداف، دلایل و نتایج تصمیم گیری ها و غیره در جوامع مختلف متفاوت است.

ساده ترین نظام های قدرت را باید در جوامع بدون دولت جست و جو کرد. جوامع شکارچی و گردآورنده عموماً در قالب جماعت هایی به نام دسته شکل می گیرند که از چند خانواده ی محدود تشکیل و تصمیم گیری ها در آن به مواردی چون شکار، چگونگی توزیع جانور شکارشده، مسیرهای حرکت و... محدود می شود. در این جماعت ها رأس قدرت بر اساس شایسته سالاری تعیین می شود و احترام و اطاعت از رئیس تنها زمانی ادامه می یابد که او قابلیت خود را در هدایت درست گروه نشان دهد. در جوامع کشاورز یا شکارچی- کشاورز، قدرت سیاسی رشد و گسترش بیش تری می یابد و به نوعی رئیس سالاری تبدیل می شود. جماعت در این جوامع عموماً ساکن اند و تقسیم بندی های قبیله ای در آن ها بر اساس ساختارهای بیولوژیکی است که پایه و اساس تقسیم بندی های سیاسی به شمار می روند. در این حالت، رئیس و اطرافیانش، هرچند ممکن است بر اساس شایسته سالاری به قدرت رسیده باشند، اما عموماً تلاش می کنند قدرت خود را حفظ و حتی آن را موروثی کنند و به خصوص از آن امتیازات مادی به دست آورند.

همین امر نطفه ی جوامع گروه سوم، یعنی دولت هاست که در آن ها سطح هنجارها بسیار بالا می رود و شخص رئیس جای خود را به نقش رئیس و سایر نقش های قدرت می دهد که در نهادهای مختلف تعریف می شوند. بدین ترتیب، تقسیم کار اجتماعی عموماً نظام هایی کاستی را شکل می دهد و بدین ترتیب، نظام اجتماعی و گاه دولت کاست ها یا گروه هایی ایجاد کرده و در آن ها روابطی چون رابطه ی ازدواج درون گروهی با یکدیگر قرار می دهد تا جامعه بر اساس نظمی مشخص بازتولید شود و قشربندی اجتماعی بتواند گروه های تولیدکننده ی مستقیم را از سایر گروه ها، به ویژه دو گروه جنگجو و روحانی (در نظام های هند و اروپایی که اکثریت بزرگ جهان را تشکیل می دهند) جدا کند. قدرت سیاسی و اطاعت باید پیش از هر چیز در کنشگران اجتماعی به نحوی درونی شود که عدم تولید اجتماعی، امری طبیعی جلوه کند و بنابراین سلسله مراتب و نابرابری در جامعه همچون ابزاری برای تنظیم روابط قدرت در آن به کار گرفته شود. دولت ها هم زمان با شهرها و تمدن ها ظاهر شدند و در دورانی بسیار طولانی، یعنی از هزاره ی چهارم پیش از میلاد تا اواخر قرن هجدهم، مشروعیت خود، یعنی پذیرش از سوی کنشگران اجتماعی، را امر طبیعی می پنداشتند و بنابراین لزوم اطاعت از خویش را مدیون باور به ریشه های استعلایی (خدایی و دینی) و یا طبیعی (خونی و موروثی) بودند، که البته در حقیقت شکلی از اولی است.

سپس از اواخر قرن هجدهم و هم زمان با ظهور تمدن گسترده ی صنعتی و شهری، دولت های ملی ظاهر شدند. با ظهور این دولت ها نوع جدیدی از مشروعیت، مبتنی بر سازوکارهای انتقال قدرت پایه (مردم) به رأس قدرت (دولت) و از طریق انتخابات و نهادهای برآمده از آن، شکل گرفت که باید آن را دموکراسی مشارکتی نامید. در این دولت ها منشأ مشروعیت دیگر نه فقط در گروه فرایندهای تفویض انتخاباتی، بلکه در فرایندهای مشارکتی پیوسته (آزادی های دموکراتیک، نهادهای مدنی، حضور شبکه ای کنشگران اجتماعی، رسانه ها و ...) است. در چشم انداز کنونی، انسان شناسی از میان رفتن دولت ها- به مثابه نهادهای کلان تولید، انباشت و توزیع قدرت در جوامع برای حفظ و تداوم سازمان آن ها- را پیش بینی نمی کند، اما شکی نیست که با افزایش قدرت شبکه نه فقط مشروعیت دولت های آینده، بلکه تقریباً تمام فرایندها و کنش های سیاسی مربوط به آن ها، از جمله مناسک سیاسی، متحول خواهند شد.

منبع مقاله :

فکوهی، ناصر؛ (1391)، مبانی انسان شناسی، تهران: نشر نی، چاپ اول

 


منبع: وب سایت rasekhoon.net

 

 

توجه : این مقاله توسط سیستم نرم افزاری واحد های وب سایت گردآوری شده است و تبیان زنجان ادعای مالکیت این محتوا را نداشته و صرفاً جهت ارتقای سواد عمومی منتشر گردیده است .تبیان زنجان یک وب سایت عمومی اطلاع رسانی میباشد. در صورتی که تولید کننده اصلی این محتوا میباشید و مایل نیستید در وب سایت تبیان زنجان این مطلب در دسترس عموم قرار گیرد لطفا از لینک ' ارسال گزارش ' زیر نسبت به ارسال درخواست خود اقدام فرمایید .
ارسال گزارش
آرشیو های مرتبط : نظام‌های سیاسی ,
  

12345
 
0 نفر به اين مطلب راي داده اند
میزان متوسط :0.0 از 5

اين مطلب تا چه ميزان مورد قبول شما واقع شد ؟
 نام و نام خانوادگی : 
آدرس Email :             
کد درون تصویر را وارد نمایید                       
 
 12345 
ضعيفعــالی
ضمن تشکر از توجه شما به این مطلب , نظرات سازنده شما در هر مطلب را صمیمانه ارج نهاده و آنرا به عنوان مرجعی قابل اعتماد جهت پیشرفت و ترقی اطلاع رسانی در فضای گفتمانی مناسب , می دانیم و اميد داريم بتوانيم از حسن نظر شما در راستاي افزايش سطح ارائه محتوا و خدمت رساني بهره گيريم.
نظر شما پس از بررسی توسط بخش محتوا, قابل روئیت برای عموم خواهدبود .
(توجه: تایید نظرات به معنی قبول و یا تایید محتوای آن  از سوی تبیان زنجان نمی باشد )

 
 

184521
© 2004-2009 Tebyan. The content is copyrighted to Tebyan Cultural and Information center and may not be reproduced on other websites.